🇨🇴⚖️ La Rama Judicial valida a Ariel en prueba de concepto de IA. Conoce los resultados aquí

CSJ - AC03-8 127-1990

Corte Suprema de Justicia

Icono de documento PDF

Descargar PDF

Disponible

Detalles

Título
CSJ - AC03-8 127-1990
Autor
Corte Suprema de Justicia
Categoría
Jurisprudencia
Área del derecho
Civil
Año
1990

CORTE SUPREMA DE JUSTICIA

SALA DE CASACION CiviL

Magistrado ponento: Dr.EDUARDO GARCIA SARMIENTO £ogot3, ocho de marzo de mil novecientos noventa.

So decide ol recurso de apeloción interpuesto por cl curadad olrite m que reprael dsemeandnadot caont ra cl zuto de 2 de octubro de 1939, proferido por el TribunaSlupertor dei Distrito Judicial do Barranquilla, en ci proceso abreviado de Separación de Cuerpos da Dlana María Ríbatdo Cepeda frea nRubétn oDar fo Bernal Ororco.

ANTECEDENTES

1. Diana Marfa Ribatdo Cepeda, mediante demanda presentada anto el Tribunal Superior del Distrito Judictal da Barranquilla el 18 de noviembre de 1937, demandó a su cónyugo Rubén Darfo Bernaí Orozco, para que surtido el trámite de un proceso abreviado se decretara la separación do cuerpos de eso matrimonio y se hicierafna s dectaracionos consecuencialecsorrespondlentos.

2. Admitida to demanda por auto de 19 de de clembro do 1987, sa ordenó darta en traslado a Rubén Darfo Baerral Orozco por el término legal. Empero, como no fué posible enterarto dl contenido de la demanda, se le emplazio en los términos dal artículo 320 del C. da P.C., atendiendo la petición do la parto actora y tos informes secrotartales rendidos.

3. El curadad olrlte m que se nombrpóar a

representar al demandado solicitó ta nulidad de to actuado apartir del auto admisorto de la demanda, fincándola en las trregularidades que se cometieron en el emplazamiento ordenado, en especial en tos informes rendidos por el notificador, la falta de envío por correo certificado de ta copia dei edicto, constancia de su fijación en ta puerta de entrada de acceso al inmueble y suscripción del informe por Ricardo García Barrios, testigo presencial de ta entrega del aviso.

4. El a quo en prodve e2 deí ocdtubore de 1939 no zocedió a declarar ta nulidad tmplorada y condenó encosal rtepraesenstad o.

FUNDAMENTOS DE LA DECISION

RECURRIDA.

8. El Tribunal reflexionó: Que si bien ta base para dar aplicación ai artícuto 320 del C. de P.C. son los informes del notificador que para el caso resultan ser los del señor Humberto Kunzel son deficientes, ya que adotecen de precisión y claridad en cuanto a ta ctudad como a ta fecha correspondiente . a ellos, sin embargo la primera circunstancquieadó clarificada cuando 2quél maniftesta que solo realiza notificaciones en el perímetro urbano de Barranquilla; y la segunda que no hay duda de que las diligencias tendientes a notificar a Rubén Darto Barnal el suto admisorio de la demanda se reallzaron con posteriorkdad a dicha decisión. 149) Que el notificador llevó a cabo todos los esfuerros a su alcance para notificar personalmente esa providench y si no to consigufui6 ó el ocultadelm idemeandnadto,roazén que justifica ta aplicación del artículo 320 Ibidem.

Que respecto al cumplimiento de las exigenclas dei artículo 320 para la designación Cel curador_ad litem, se cumplieron a cabalidad, ya que el edicto, ademés de fijarse en to secretaría por ol término señalado, se esvió por correo certificado y se fijó en ta puerta de entrada de ta residenciadel demandado, al tenor de lo dicho por Humberto Kinzal H.

LA IMPUGNACIÓN

6. La inconfdeol rinpmuginandta ardadi ca fundamentalmente en lo que sigue: a) En el auto recurrido se aceptan tos he — chos y las omisiones indicadas en el escrito en que se propuso ta nulidad, solo que no se les'd5 cl] alcquae nsegúcn eel ar” rador tienen esos hechos y omisiones gencradores da nulidad. Y que si bien el notificador hizo todo to posíbte para notificar al demandado y que ta motificación no so ofectuó fuo por ocultación do bsto, el auto no acepta que el notificador to hizo ma) incumel mpandlato ide eta nley dproocesa l. b) Que la violación dal derecho de dofensa constituye un atentado a los instituciones; que tratáíndoso da un susente cbilga más al Juez y a tas partos a ser cetosos del y oradi au pe jeS uoumes dodesejos pe mauppse bno yo bnopc pp suos esouc p0 pnpPE 9U ]€ yjApDI pe je£ SeseuyneS ojyoappeS 9 0510 emsaupC detU SA pojause >( ]e$ MILS PU[ ]ujOsuS PF UORJAEPOJ

Á sa papaseppu ínepe“ jupjanu bno 7$ UO 9SI$ POGIPRTIUAdradesepo dcse sse yruppu Á yc se je ye0D uufmu )9404 uq e pp uq e a spe pes dot qsu ysoyo ]0 bno zeu na¡ 059pne ua so dnopo eoedres qefo ajuSnu dnua p0 asa q bne pse op ana saorsusipo su pf souppo ps bno yos jaiyes uo yidoJmp dosbne se oupsupe bne ]oS jujot.mos ynesou ysoyoS posdmas po e pappsNu“ oreupO ]zud0oc ]UaLOSeIBU ]LS YAIYUS PD ]0S 2N )0s5 a Á u jejs aupes p( ,dne es pptSsupes yaoyUS d0s op uoy nepos dese UoAYPOTS e[ pomeupepo Á bno sisajaJou po qeso dese nudjezesjo nu qus0 SU of eLInNOpO €20 P01 ) P€ Y"D UO PLU ]E ocsuore pe Dno SO YAOSIRU ORTUO“ dimma3JO“ DU OAEUQ e )2£ ya)yes bno nues AS S0U ocuqrep]o5 01 eS“ O daybna 810 0 uu] jsouye oo doosbnre yed jejpe o os je jerdodo ypzo aso pof asnSo omo ]0 meupe ye oA“ sanu e ne¡“ su ejfnuos >esos uc qesa pp syudjo ]ujolua pR uonysepos sjuc bne opSe ye ume pf

]aepSo bnc yele dsosoupepo ye esmeppu su 10 one¡ uo dnape )au3sso do« sdupÍPO of ]uj0ouuS poipsunpe bna uc dnope snqseuesse )Nu pf yasimcupo laupIpo qefo fnsersuya dot of uoryoepos 0 mpsuo dnepo eyiumesso ps je gfeppu pe je ootxe pu¡ 9p13J0 YU a dneum pe roxoso p5 e ose p2¡ pameup2pPO

CONSIDERACIONES DE LA CORTE

7. El emplazde apermsonies e«qnue tse oocu )- to, hállaso ortentado a flamar aj proceso al domandado de quien so sabe con axactitud dóéndo so te localiza para to notificaciónpersonal respectiva, ta que por ccultación se ha hacho imposiblo. Este crplazamiento, pues, cs el renadio procesal instituido para ovitar que el demandado ctuda su citactón al proceso conesndoo toss incterosaes bpropoios del demandante.

De ahf que ds confocron meli ardtícautod 3 20 dai C. de P.C. para efectuar el emplazamsie erenqutieora : a) Que hayan transccuincro rdíias ddoosd e ajmndo so suministró to necesarto para ta notificación persenal; b) Que se encuentren realizadas tas diligencias de caso sin que tuya podido practicarse ta notificación por ocur tecdol ideómanndad o; os c) Quo exista solicitud de parte interesada;y, d) Testizonto juramentado del Secretario:

Además ds to anterior es indispensable: a) Quo cl cdicto contenga tas especificaciones y preveextngidcas ien oel nartíecutos 3 18; b) Que copta dal edicto so envío, por correo axrtificado, a ta dirección indicada cn ta domanda, o en la solkci tud da emplazamiento; e sauj )aC )nD c) Que sa recita, asintsmo, por kual conducto, copla del edicto a bh dirección que figura en el directorio toto” fónsii tco ohub,icr e; i d) En dafecto do to sefiatado en tos [iterates b) y <), un empleado entregará copla del edicto a quien se encuentro en tas direcciones anteriores y si clilo no furro posibllea ,ffr3 en la puerta da zoceso al inmueble, “de to cual dejará tostiemnio en el expediente”. En e caso da que se trata tos formalidadoqsue sa ecaban da indicor fueron cumplidas a cabalidad por el a quo,no avidencióndose irreguteridad o anomalía que to reste efectos al cmplazamiento decretado, Al efecto. El tapso trenscuenrtrro ila dfoech a de ta primera gestión da notificación al demandado -6 do febrero do 1920y lo tercara, que ftsá posterior al 6 da abril, superan ej tizmpo seftatado en el artículo 320 del C. de P.C.;tos informes dal notificador ponen da presente que se realizaron las diligenebs tendientes a ta notificación sin resultados positivos; ta parte actora en memorial de 3 de soyo de 1930 ([ fi. 7 cuad.No.!) solicitó to aplicación del artículo 320 lb. y el secrotario rindió el tostimoanto juramentado exigido por ta norma en comento; ej edicto se — subordinó a tas especificaciones y provencionos dal ortículo 318 ( fi. 12 cuzd, No.1); el demandado se le entregó copla del edicto y sa le remitió copla de ésto porcorreo certificado (foJ.10 e. Ro. 2). - “Es el juzz el que dispone el enplazamiento del demandado a solicitud de parto y tieno da consiguiente —ha dicho ta Corporación” el que determina ta vizbllidad do Ll ectuaQ d d £ C U yción, para to cual debe apreciar tas diligenctas que, realizados Uendan a efectuar la notificación personal respectiva y que, pos3 a ellos, ésta no pudo ser cumplida a rofz de ta ocultación del dormndado, todo segínm to que deduzca del testimonio juramento do del sacretarto, testimonto que puede darse en un solo actoo en varios impuestos en cl expediente, “Ahora blen, el testimonio del secratario es pleza fundamental que le sirve de soporte al provelmiento deljuez. Ese "testimonio del secretario no astá sometido a otra re tualquie dla adad s er 'jurambeasnta tcoan dque oe!l s'ecr;etario suministre, bajo ta gravedad del furamento, tos informes retativos a tas gesttones adetantadas con el propósito de ejecutar

ta notificación personal del zuto admisorio de la demanda, o contentivo de ta orden de pogo como en este caso, y que de ellossa inftera la ocultación Cel demandado. Esos informes, es necesario tenerto de presente, no sólo son función propta suya, a trainos dal artícuto 19-4 del Decreto 1265 de 1970, sino porque €l es el encargado tegatrente de ta práctica do «sa notificación por sí aismo o por aodio dol empleado a quien sutorice, segím to establecoa ef artícuto 315 dej C. P.C. 9... Viendo tas cosas más en detalleel, - testtronio del secretario ha de versar sobre las gestiones adotentadas con aras a ta práctica de la notificación porsonal,así como sobra tas explicaciones que permitan inferir lo ocuitación del demandado. El Juez, al evaluar lo informado por el secretario, ho de tener presente que la ocultación no siempre se revela da codo directo, pues muy frecucntemento se infiere de distintos hechos o situzciones que percibo cl notificador, del comporteaiento da quien debe ser notificado del proceder da tas personas que conviven, trabajan o simplemente so encuentran en ajtugar donde sa tocofiza al demandado.De allí que tempoco se pue da predicar que no toy tugar al emplazamiento del demandadoque so cculta sin que medie ta aseveración categórica provenien— te dal secretario en ci sentido da quo el demandado se oculta,coco no es indispensable que €l atuda expresamenta a la dosapar+

ción, dado que cl Juez pueda inferirta de tas circunstancias expresen atosd Ianfosrmo s. Do hecho, es excepcional que tos secretarios o tos empleados notificadores conozcan personatrente a quien doban notificar; unos u otros acuden al tugar indicado en hh deman— da y. por to tanto, sus informes concernientes a la imposibilidad da la notificación que lleven a evidenciar ta conducta furtiva deben apoyarse en ta actitud que asumo el destinatario del acto de comunicación procesal, si están convencidos de su ktentidad,y, tienen que gularso por ej comportemiento de tas personas que en el lugar tos atienda, coro sería su renuencia a peraitir el zuceso dal empleado, o las explicaciones insatisfactorias que reciban da citas, o, en fin, cualquiera otra circunstancia indicadora del procedor sigiloso o engañoso del destinatario de La notificación” (Cas. Civ. 7 do junto de 1939). En ej sub fito obra este informe: “Honorablo Magistrado ponente doctor Roberto Fablo Herrera Orozco: En cumpla ito morideneadon etn «oal a uto que antecede bajo la gravedad del juramento que presto ante Usted es los siguientes términos rindo el testimonio que se mesolicita en relación con ta notificación personal del auto admisorto de lo demandaa l demandado Rubén Darfo Berna Orozco asf: Una vez la parte interesada sumintstró lo necesarto se te ordenó al cbtedor de la Sala señor Xunzej Hernández se trastadara a la calle

52 No.33-10, con el objeto de notificar a dicho demandado a fín da que hiciera valer sus derechos dentro del proceso tal como to to ordena el artículo 539 del C. de P. C.. Por motivo de (noJencontrarto en dos (2) oportunidades se te dejó el aviso de rigor y en la tercera (33) ocaslón se le ocultó al citedor; to anterior lo aseven errazóan de que lo conocía con enteriorien dtaosd ;antertores términos le he dado cumplimiento aj testimonio que se me crdena en el auto anterior. Barranquilla, mayo 26 de 1989.ESlocretario (fdo) Alberto Santiago Hernández”. “Si bien recuerdo fué para el día 27 dae noviembro —dectara Humberto Kunzel Hernándezque fuf en compañíado un joven da nombre Ricardo García BarErn eil moomesnto. q ue ftegué ma vió el señor demandado y se ocultó pero yo ya to conocfo, porque trabajaba como dependiente en la Droguería Santa Cruz da La carrera 3% entre calles 35 y 37). Ahora bien. Como al informe que rinde el secretaderl ia oqu o tiene que dársele voracidad mientras no so demuestre lo contrario, tanto porque es función suya rendir testimoráo Jjuraen mlose cansost dea cdcultoaci ón del demandado (art.320 C.P.C.), como porque É] es el encargado de ta práctica da la noxv, tificzción personal por sí mismo o por medio de un emplcado a quien él autorico, do ello se sigus que no habiéndose impugnado el tostimento del secrctario del Tribunal en to concerntente a las diligencias que afirma se ofectuaron para tocallar a Rubéán Darfo Bernal O., como al ocultamiento de ésto -quse edi ó por el hecho de ser conocido del notificadorla negativa de ta rullsed iampodnía . Aín más. El a quo estimó que tos informes del notificador eran doficientos por adolecer de precisión y ciaridad. Empero juzgó que esa ctrcunstancto quedó clarificadacuando ¿2quél manifestó que soto realiza notificaciones en al parícatro urbano de Barranquilla. Expresó tguatcente que no había duda que tes diligencias tendientes a notificar a Rubén Darío Bernal Orozco el auto admisorto de la demanda se realkaron con posterioridad a dicha decisión. Sin embargo, la Enmpugnación no ha dicho dónde está la pruzba que evidencia una situación contrarta; o dóndo el etemento de juicio que compruebe ta realimción de tatos diligencias en época anterior a ta admisión del ti beto. Lucgo ta répilca es infundada, Finalmente, no es de extgencio legal ta prosench de testigo en ta entrega dea ta copia del edicto de que trato el artícuto 320 del C. do P.C.oró menos que la constancia de ese acto la suscrizbquaét . 4

La norma únicamendtiece : "Copdel iedaict o se enviará por correo certificado a ta dirección Indlesda en la deganda o en ta solicitud de emplazamiento y a la que figure en el

— directorio telsfénico del tugar o se cntregará por un empleado a quien se encuentre en dichos tugares, o so fijará en su puedra taccaeso , segím fuere el caso, de lo cual se dejará -_ tosticonio en el axpediente . (rayas fuera del texto). [ Se tipone, como conclusión de lo axpuesto, ta confirmación del auto que es matorta dea la alzada. DECISION Por lo expuesto, ta Corto Suprema de Justicia, Sala de CasaciCóivnil , CONFel Iauto RapeMladAo d e 2 da octubre de 1939, dictado por el Tribunat Superior dol Distrito Judicial de Barranquilla, dentro dei preceso de separacióna de cuerpos seguido por Dizna María Ribatdo Cepeda frente Y Rubén Darfo Bernal! Orozco. Costas a cargo del recurrente. Liquidonsa. Cóptese, notifíqueso y dovutlvase oportunacente.,

RAFAEL ROMERO SIERRA

JOSE ALEJANDRO BONIVENTO FERNANDEZ

=0z 438

EDUARDO GARCIA SARMIENTO a

PEDRO LAFONT PIANETTA

HECTOR MARIN NARANJO

ALBERTO OSPINA BOTERO

Blanca Trujillo de Sanjuan Secretaria, S D

Consultar sobre este documento ...